Προς στρατηγική συνεργασία Ελλάδας-ΗΠΑ

Από Μιχάλη Ιγνατίου
Ουάσιγκτον.- Όταν στις 1.15 το απόγευμα της 20ης Μαίου, θα περνά το κατώφλι του Λευκού Οίκου, για δεύτερη φορά μέσα σ’ ένα χρόνο, ο πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής θα επισημοποιεί τον ελληνοαμερικανικό «γάμο» της απόλυτης ταύτισης, και σε όλα (σχεδόν) τα θέματα, που ενδιαφέρουν την Ελλάδα και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η ατζέντα των συνομιλιών του κ. Καραμανλή με τον Αμερικανό πρόεδρο Τζόρτζ Μπους, στην 45λεπτη συνάντηση που τόσο επίμονα ζητούσε τους τελευταίους τρεις μήνες (και τελικά πέτυχε), είναι πλήρης και σ’ αυτήν ξεχωρίζει η στρατηγική συνεργασία των δύο χωρών, αλλά και η διατλαντική συνεργασία, όπου η Αθήνα και στο θέμα αυτό κινείται στην ίδια ευθεία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι Αμερικανοί αναμένουν ότι θα ακούσουν το πολυπόθητο τελικό πρωθυπουργικό «ναι» για την αγορά των F-16 από την ελληνική αεροπορία, αφού ήδη ο υπουργός Εθνικής Αμυνας άφησε στους συνομιλητές του να εννοηθεί ότι τα πολεμικά αεροπλάνα θα είναι το «δώρο» του κ. Καραμανλή.

Ο Αμερικανός πρέσβης στην Ελλάδα, Τσαρλς Ρις, σε συνέντευξη του στο νεοϋορκέζικο περιοδικό «ΕΣΕΙΣ», σημείωσε εμφαντικά ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις «βελτιώνονται με γοργό ρυθμό» και αποκάλυψε ότι «ανακαλύπτουμε πως μπορούμε να εργαστούμε ως συνέταιροι στα Βαλκάνια, στη Μέση Ανατολή, στην Ευρώπη και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ». Ο Αμερικανός πρέσβης δήλωσε επίσης ότι «η ατμόσφαιρα (στις σχέσεις) είναι πολύ καλύτερη από αυτή που είχαμε εδώ και πολλά χρόνια». Τονίζει ότι παρ’ όλα αυτά δεν είναι ακόμα ικανοποιημένος στο έπακρον…

Ο υπουργός Εξωτερικών, Πέτρος Μολυβιάτης, που θα συνοδεύσει τον Ελληνα πρωθυπουργό στην Ουάσιγκτον, κατάφερε να αλλάξει το κλίμα των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, που είχε «τραυματιστεί» λόγω της αποστασιοποίησης του κ. Καραμανλή από τις προσπάθειες υπερψήφισης του σχεδίου Ανάν, και της αψυχολόγητης απόφασης του Λευκού Οίκου να αναγνωρίσει τα Σκόπια με την ονομασία «Δημοκρατία της Μακεδονίας». Η κίνηση αυτή, μετέτρεψε τις διαπραγματεύσεις της Νέας Υόρκης «σε διάλογο κωφών», όπως σωστά τις χαρακτήρισε υψηλή διπλωματική πηγή.

Λόγω της μή φιλικής, όπως υποστηρίζουν Ελληνες διπλωμάτες, στάσης της Ευρωπαϊκής Ενωσης στα θέματα που αφορούν άμεσα την Ελλάδα (Σκοπιανό, Κυπριακό, ελληνοτουρκικές σχέσεις), ο κ. Καραμανλής φαίνεται ότι επέλεξε να εγκολπωθεί την Ουάσιγκτον προσβλέποντας στην σημαντική βοήθεια της μόνης υπερδύναμης. Μέχρι τώρα, τα αποτελέσματα είναι πενιχρά, εκτός αν θεωρηθεί επίτευγμα η -έτσι κκι αλλιώς- απομόνωση της Αγκυρας, η οποία προς τον παρόν πληρώνει για την ανατροπή των σχεδιασμών του Πενταγώνου στον πόλεμο του Ιράκ.

Είναι βέβαιο ότι ο Ελληνας πρωθυπουργός θα παρακαλέσει τον κ. Μπους να τον βοηθήσει ώστε να κλείσει η πληγή του Σκοπιανού. Η ελληνική πλευρά έχει τονίσει επανηλειμμένα στους Αμερικανούς ότι η επίλυση του προβλήματος της ονομασίας εξαρτάται από τον Λευκό Οίκο, μία θέση με την οποία δεν συμφωνούν οι Αμερικανοί. Ταυτόχρονα, ο κ. Καραμανλής ελπίζει ότι μέχρι τις 20 Μαίου θα έχουν οδηγηθεί σε «ήρεμα νερά» οι αμερικανο-κυπριακές σχέσεις με την οριστική απόφαση -εκ μέρους του προέδρου Τάσσου Παπαδόπουλου- για αποστολή απεσταλμένου στον γενικό γραμματέα Κόφι Ανάν. Ο απεσταλμένος του Κυπρίου ηγέτη αναμένεται να είναι ο σύμβουλος του, Τάσος Τζιωνής ή ο μόνιμος αντιπρόσωπος στον ΟΗΕ, Ανδρέας Μαυρογιάννης.

Στην ημερησία διάταξη της συνάντησης Μπους-Καραμανλή, στην οποία εκτός απροόπτου αναμένεται να παραστούν ο αντιπρόεδρος Ντικ Τσέϊνι και η υπουργός Εξωτερικών Κοντολίζα Ράϊς, περιλαμβάνονται η σταθερότητα στα Βαλκάνια, όπου θα κυριαρχήσουν τα θέματα του Κοσσυφοπεδίου και των Σκοπίων, η κατάσταση στην ανατολική Μεσόγειο με κύρια ζητήματα το Κυπριακό, τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας, ο εκδημοκρατισμός της Μέσης Ανατολής, η συνεργασία της Ελλάδας και των ΗΠΑ στο Συμβούλιο Ασφαλείας και στον Καύκασο, οι αμερικανο-ευρωπαϊκές σχέσεις και η διεθνής τρομοκρατία. Ο κ. Μπους αναμένεται να εκφράσει ξανά τα συγχαρητήρια του για την επιτυχή διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων εκ μέρους της Ελλάδας.

Ανώτερη διπλωματική πηγή υπογράμμισε ότι ο κ. Καραμανλής θα έχει πλήρες πρόγραμμα στην Ουάσιγκτον και θα εκμεταλλευθεί την ευκαιρία για να έχει και άλλες συναντήσεις, εκτός από αυτήν με τον πρόεδρο Μπους. Πιστεύεται ότι θα προηγηθεί, όπως είθισται, ραντεβού με τον αντιπρόεδρο Ντικ Τσέϊνι, όπου και θα συμφωνηθεί το πλαίσιο της ελληνοαμερικανικής στρατηγικής και διατλαντικής συνεργασίας, ενώ αναμένεται να επισκεφθεί το Κογκρέσο και να συναντήσει σημαντικούς βουλευτές και γερουσιαστές.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός θα επισκεφθεί στη συνέχεια την Βοστώνη όπου θα τιμηθεί από το Πανεπιστήμιο Ταφτς. Οπως είναι γνωστόν, ο κ. Καραμανλής αποφοίτησε από την περίφημη Σχολή Φλέτσερ.